Μέρες Θυμού του Ole Christian Madsen

[Flammen og Citronen / Flame & Citron, Δανία / Τσεχία / Γερμανία 2008, 130']

Φαίνεται πως κάθε βασανισμένος και δοκιμασμένος λαός έχει δυο πεσόντες ήρωες σαν τον Μιχαλάκη Καραολή και τον Ανδρέα Δημητρίου. Και το πιο παράξενο είναι πως και τούτοι εδώ οι δανοί αντιστασιακοί, ο κόκκινος Φλάμε [της φωτιάς] κι ο ξανθός Σιτρόν [από το κίτρο ή από την σιτροέν], έχουν πάρα πολλές ομοιότητες με τους δύο κύπριους αγωνιστές. Ο ένας [Σιτρόν / Δημητρίου] από θεόφτωχη οικογένεια με αυξημένη υπερηφάνεια κι ο άλλος [Φλάμε / Καραολής] παιδί ευπόρων, αθλητής, σπουδαγμένος και μάλλον βολεμένος αλλά καθόλου εφησυχασμένος.

Φαίνεται, επίσης, πως έφτασε το πλήρωμα του χρόνου, αφού κάθε χώρα θέλει να μιλήσει πια ανοιχτά για τη δική της αντίσταση στην κατοχή. Το 2006 ο ολλανδός Paul Verhoeven μας έδωσε λίγο όψιμα τη δική του "Μαύρη Λίστα" [Zwartboek / Black Book], το 2007 ο πολωνός Andrzej Wajda καταθέτει τη μαρτυρία του για τη σφαγή στο δάσος "Κατίν" [Katyn] και τώρα ο Μάντσεν. Ακόμη και οι γερμανοί κάνανε εσωτερική αντίσταση, όπως καταδεικνύει περίτρανα η "Επιχείρηση Βαλκυρία" [Valkyrie / Walkure] του Bryan Singer, η 15η και τελευταία απόπειρα κατά του Χίτλερ.

Όμως, εμείς οι έλληνες έχουμε αντισταθεί κι αντισταθεί σε ουκ ολίγους κατακτητές. Η ιστορία μας είναι γεμάτη ήρωες και κατορθώματα, οι πλατείες γεμάτες αγάλματα και ο ελληνικός κινηματογράφος μας έχει μπουκώσει από νωρίς με ένα κάρο ταινίες που μιλούν για ένδοξες σελίδες νεότερης και παλιότερης κοπής [ακόμη και από την εύθυμη πλευρά]. Δε μασάμε πια ούτε ιδρώνει τ' αυτί μας από χλιαρές ιστοριούλες δανέζικου τύπου. Όσο φαντασμαγορικές κι αν είναι οι "Βαλκυρίες" δε μπορούν να υπερκεράσουν την εμετική τάση που νιώθουμε από αυτό μπούκωμα.

Στο προκείμενο τώρα. Ο Όλε Κρίστιαν Μάντσεν γεννήθηκε πολύ μετά [1966] στο Ρόσκιλντε του γνωστού υπαίθριου μουσικού φεστιβάλ. Μας συστήθηκε σκηνοθετικά [αν και ανώνυμα] μέσα από το 43ο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης με το δογματικό φιλμ "Oι λόγοι της Kίρα - μια ιστορία αγάπης" [Kira's Reason: A Love Story / Dogme # 21 - En Kaerlighedshistorie, 2001]. Εδώ δε μπορώ να πω ότι ξεπερνά τον εαυτό του αλλά κάνει πολύ σοφά που εστιάζει στις προσωπικές σχέσεις των ηρώων κι όχι στη δράση τους αυτή καθαυτή. Το κοινωνικό πλαίσιο και η αμφίσημη δομή του είναι που κρατάει τον θεατή κι όχι οι μυστικές επιχειρήσεις και οι ίντριγκες.

Στο καστ έχουμε έξοχες συμμετοχές. Οι περισσότεροι πρωταγωνιστές είναι παλιοί γνώριμοι του σκηνοθέτη. Ο Φλάμε Thure Lindhardt, η Κέτι Stine Stengade [η Κίρα που λέγαμε], ο Γιάκομπσεν Lars Mikkelsen, ο διεθνής αδερφός του Mads Mikkelsen [Σιτρόν], ο Φλάμε πατήρ Jesper Christensen κ.α. Ξεχωρίζει άνετα ο Μαντς Μίκελσεν [Μετά το γάμο, Ουκ επιθυμήσεις τη γυναίκα του πλησίον, Torremolinos 73, Wilbur, Ανοιχτές καρδιές, Flickering Lights] με το παρανοϊκό βλέμμα και τη σιγουριά στην ερμηνεία του. Ενδιαφέρων και ο γερμανός Christian Berkel που δε λείπει ούτε από τη "Βαλκυρία" ούτε κι απ' τη "Μαύρη Λίστα".

Εκεί που χάνεται το παιχνίδι είναι στις σκηνοθετικές λεπτομέρειες και στην εμμονή του παραγωγού να μας πληροφορήσει ντε και καλά για το μέλλον των επιζησάντων. Εκείνος ο χοντρός στρατιώτης που φωτογραφίζεται καμαρωτός στην καρότσα ανάμεσα στα πτώματα, τι απέγινε άραγε. Ζει;

Έργα και ημέρες των...

Ρούσου & Κίτρινου  
Καραολή & Δημητρίου