Little Sae

Ζούμε πραγματικά σε παράξενη εποχή. Δεν ξέρω αν είναι θέμα ηλικίας (δεν νομίζω… κι ας μεγαλώνω) αλλά έχω μονίμως αυτή την πολύ ενοχλητική αίσθηση ότι όλα πάνε κατά διαόλου. Ότι η ανθρωπότητα κατρακυλάει στον βόρβορο με ταχύτητα η οποία αυξάνεται γεωμετρικά. Το μέλλον βέβαια είναι πάντα απρόβλεπτο και άγραφο κι αυτό είναι κάτι αν όχι καθησυχαστικό, τότε τουλάχιστον ενδιαφέρον. Ένα στοιχείο ανάμεσα σε πολλά αυτής της καθόδου είναι η πλήρης αδιαφορία για την τέχνη. Δεν μιλάω για τα εξαμβλώματα που υπερπροβάλλονται και μας τα πουλάνε για υψηλή τέχνη, είτε με όρους state of the art είτε με όρους μόδας. Εννοώ τους αληθινούς δημιουργούς που στην καλύτερη περίπτωση, τους ξέρουν μόνο οι φίλοι τους, άντε και μερικοί παραέξω και στη χειρότερη κανένας. Και αυτοί οι δημιουργοί είναι πάρα πολλοί (γιατί ούτως ή άλλως είμαστε πια πάρα πολλοί οι άνθρωποι). Και κάνουν πράγματα απίστευτα. Πολύ συχνά σπουδαία. Ίσως είναι κάποιου είδους κύκνειο άσμα της ανθρωπότητας (ελπίζω όχι), σαν ψιθυριστό μοιρολόι κατά την πτώση στο σκοτάδι. Τελοσπάντων ακούγομαι πολύ απαισιόδοξος ενώ βασικά δεν είμαι (λόγω περιέργειας), οπότε εύχομαι να κάνω λάθος.

Ο Γιώργος Βαρουτάς, για την δουλειά του οποίου έχω ήδη γράψει ουκ ολίγες φορές, είναι ένας από αυτούς τους σημαντικούς καλλιτέχνες. Σε κάθε νέο έργο του, φαίνεται ξεκάθαρα ότι τον νοιάζει η τέχνη, ο ήχος (κι όμως δεν είναι αυτονόητο). Κάνει μουσική χωρίς να αποτυγχάνει ποτέ να το δείχνει αυτό και χωρίς να αποτυγχάνει και γενικότερα. Ένας άνθρωπος που ανησυχεί και ενδιαφέρεται για το απόκοσμο, για το πνευματικό στην τέχνη, με τρόπο ουσιαστικό. Συνεργάζεται πάντα με άλλους μουσικούς, είτε ασχολείται με τα «δικά» του project, είτε ως ισότιμο μέλος σε μια μπάντα, όπως με τους Vault of Blossomed Ropes που είναι μια από τις σημαντικότερες μπάντες ελεύθερου αυτοσχεδιασμού που δρουν στην Ελλάδα και στην οποία είναι συνιδρυτής και προσθέτει την κιθάρα του και τις διάφορες ηλεκτρονικές υπερβάσεις του, σαν προσφορά σε ένα σύνολο.

Η τελευταία του δισκογραφική πρόταση είναι η ηχογράφηση ενός σπουδαίου λάιβ στο αγαπητό μας Underflow (δισκοπωλείο και συναυλιακός χώρος), που έγινε στο τέλος του 2024 και που ο ίδιος ο Βαρουτάς αναγνωρίζει ότι είναι κάτι ξεχωριστό. Γι’ αυτό και θέλησε να το ακούσουν κι άλλοι, εμείς οι άτυχοι που δεν πήγαμε να ακούσουμε ζωντανά.

Πρόκειται τυπικά για ένα ντουέτο ελεύθερου αυτοσχεδιασμού. Λέω τυπικά γιατί ναι μεν συμμετέχουν δύο, ο Βαρουτάς στα ηλεκτρονικά και η σπουδαία Biliana Voutchkova στο βιολί και στη φωνή, αλλά ουσιαστικά ο ήχος μεταλλάσσεται σε κάτι απολύτως ενιαίο που προκύπτει από μία πηγή. Σε τέτοιο βαθμό (και ως δια μαγείας) τελείται εδώ μια υπερφυσική ώσμωση πνευμάτων και πρακτικών. Πολύ σύντομα από τη στιγμή που θα πατηθεί το play, συνειδητοποιείς ότι δεν καταλαβαίνεις ποιος παίζει τι ή νιώθεις ότι οι δύο μουσικοί αλλάζουν ρόλους. Χωρίς να το κάνουν. Το βασικό είναι ότι υπάρχει αυτή η ώσμωση. Οι ήχοι διαχέονται ο ένας μέσα στον άλλον και ανακατεύονται με έναν τρόπο αισθητικά απολύτως λειτουργικό. Βοηθάει βέβαια σε αυτό και το γεγονός ότι οι ήχοι αυτοί είναι ασυνήθιστοι, ότι δεν μοιάζουν δηλαδή με τους κλασικούς ήχους που χρησιμοποιούν οι άνθρωποι στις μουσικές τους γενικά, ούτε καν η φωνή. Μόνο το βιολί είναι κάπως αναγνωρίσιμο αλλά και πάλι ξεφεύγει αρκετά. Μοιάζει σαν να μεταπράττουν (όπως εννοούσε την μετάπραξη ο Γιάννης Χρήστου-κάνοντας δηλαδή με τα όργανά τους οτιδήποτε άλλο εκτός από να παίζουν κανονικά), αλλά πάλι όχι και ακριβώς…

Με τι μοιάζει όμως τελικά αυτό που παίζουν; Πραγματικά δεν μπορώ να απαντήσω εύκολα γιατί οποιαδήποτε απάντηση θα είναι απλώς μια άποψη του πράγματος ανάμεσα σε πολλές και που τελικά θα απέχει αυτή η άποψη από το να επεξηγεί αληθώς. Το σίγουρο είναι ότι επιτυγχάνεται μέσω του αυτοσχεδιασμού και του πειράματος αυτό το μαγικό πέρασμα από μια φαινομενικά επιφανειακή αναμόχλευση ήχων στο επέκεινα που οδηγεί η τέχνη.