NO TITLE AS OF 13 FEBRUARY 2024 28340 DEAD

Αν είχα δικό μου μπλογκ, θα το επιχειρούσα. Στην προκειμένη όμως περίπτωση κάτι τέτοιο θα φαινόταν, αν όχι ανέντιμο, τουλάχιστον διεκπεραιωτικό. Χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δε θα ήταν πέρα για πέρα αληθινό. Τι θα έκανα; Απλά θα χρησιμοποιούσα σχεδόν αυτούσια την κριτική του “G_d's Pee at State's End!”, προκειμένου να μιλήσω για το “NO TITLE AS OF 13 FEBRUARY 2024 28340 DEAD”, με μόνη διαφοροποίηση την αντικατάσταση των παλιών τίτλων των συνθέσεων με τους νέους.

Ακούγοντας την όγδοη κυκλοφορία της θεωρούμενης ως post-rock κολεκτίβας από τον Καναδά, η πρώτη εντύπωση που σου δημιουργείται είναι ελαφρώς… άβολη. Σε κάνει να νιώθεις κατά κάποιον τρόπο ότι είσαι παγιδευμένος στον χρόνο, όπως στην κινηματογραφική εκδοχή της ημέρας της μαρμότας, βιώνοντας επαναληπτικά την ίδια κατάσταση. Μα, πώς αλλιώς; Ύστερα από τόσα και τόσα που έχουν γραφτεί για τους Godspeed You! Black Emperor μοιάζει να μην υπάρχει πλέον χώρος να βιώσεις και να γράψεις κάτι καινούργιο. Κι εδώ είναι που έρχεται η δεύτερη εντύπωση και η αρχική άβολη αίσθηση μετατρέπεται σε μια αναμφίβολα οικεία, αλλά σταθερά πολύτιμη εμπειρία, στην οποία θέλεις να αναφερθείς.

Ανατρέχοντας στη μέχρι τώρα δισκογραφία τους, θα ήταν ανακριβές αν δεν (συν)ομολογούσα ότι το αποκορύφωμά τους ήρθε το 1997 με το ντεμπούτο τους “F♯ A♯ ∞”, όπως και ότι χρειάστηκε να περάσουν τρία χρόνια για να κυκλοφορήσει το αμέσως μετά καλύτερο άλμπουμ τους “Lift Your Skinny Fists Like Antennas to Heaven”. Πέρα όμως από αυτά, είναι επιβεβλημένο να πούμε ότι, παρά την ελάχιστη και φυσιολογική κάμψη των επόμενων δίσκων μέχρι τον προηγούμενο, το επίπεδο της δημιουργίας τους παραμένει ακόμα πολύ υψηλό.

Αν θελήσει κάποιος να περιγράψει αδρά το όγδοο άλμπουμ τους, μπορεί να πει ότι είναι τουλάχιστον ισάξιο του “G_d's Pee at State's End!” και μάλιστα ότι έχει δύο συνθέσεις κατά τι ανώτερες από εκείνο. Η συνεργασία με τον παραγωγό Jace Lasek ουσιαστικά περνά απαρατήρητη, αφού τα μέχρι τώρα χαρακτηριστικά του ήχου τους -ευτυχώς- παραμένουν άθικτα. Για μία ακόμα φορά το στίγμα εκπέμπεται από τον τίτλο, με τρόπο μάλιστα που δεν καταλείπεται καμία αμφιβολία. Δεν αλλάζει κάτι αν το θεωρήστε πολιτικό ή ανθρώπινο. Εξαρτάται από το τι θεωρεί κανείς ως μείζον και τι ως έλασσον. Όπως όμως και να έχει, αποτελεί σαφή αναφορά στους μέχρι τις 13 Φεβρουαρίου του 2024 νεκρούς Παλαιστίνιους από τους βομβαρδισμούς των Ισραηλινών, των οποίων ο αριθμός έχει ήδη μεγαλώσει. Πώς το έχουν πει; “We're trapped in the belly of this horrible machine / And the machine is bleeding to death… For sure it's the valley of death / I open up my wallet / And it's full of blood”.

Η δε μουσική που ντύνει το συγκεκριμένο θέμα, ύστερα από τα επτά άλμπουμ που έχουν προηγηθεί, δεν είχε κανένα στοιχείο έκπληξης. Το ύφος είναι σταθερά συγκινησιακά φορτισμένο, καταρχήν σκοτεινό, με τις κλασικές και άκρως υποβλητικές υφέσεις και κορυφώσεις. Προφανώς γι’ αυτό κι εδώ οι σημαντικότερες συνθέσεις είναι οι τρεις που υπερβαίνουν σε διάρκεια το δεκάλεπτο. Οι πιο συμφωνικές. Κορυφαία κατά τη γνώμη μου είναι η “Babys in a Thundercloud”, στην οποία βρίσκονται όλες οι παράμετροι που έκαναν τον ήχο τους τόσο αγαπητό. Έχει ήπιο ατμοσφαιρικό ξεκίνημα, ενώ εξελίσσεται προοδευτικά υπερτονίζοντας από το τέταρτο λεπτό την ανέκαθεν οικεία επική αίσθηση. Τα συναισθήματα εκλύονται αβίαστα με άξονες τα έγχορδα και τις κιθάρες, έχοντας σαφείς αναφορές στη δεκαετία του ’70 και το μινιμαλισμό, μέχρι που γίνονται ανατριχιαστικά. Κλασικό δείγμα του πατενταρισμένου δικού τους συμφωνικού progressive rock, που σε κρατά προσηλωμένο ακόμα και όταν ο ήχος χαμηλώνει. Λες και ήρθε στο φως μέσα από χρονοκάψουλα που σφραγίστηκε το 1994 στο Μόντρεαλ.

Ανάλογης βαρύτητας είναι και το επίσης ανακυκλωτικό “Raindrops Cast in Lead”, του οποίου οι μεσανατολικές και folk επιρροές συγκαλύπτουν έντεχνα την ‘70s αισθητική. Μόλις συμπληρωθούν τα οκτώ λεπτά έρχονται στο φως τα ‘80s με υπέροχα ενσωματωμένες απροκάλυπτες επιρροές από τον ακρογωνιαίο λίθο του “Autoportrait” των Mecano, που κορυφώνονται επί τέσσερα και πλέον λεπτά σε ένα τζαμάρισμα αισθήσεων.

Επιρροές από τις μουσικές της Μέσης Ανατολής είναι διακριτές και στο “Pale Spectator Takes Photographs”, που παίρνουν σκοτεινές διαστάσεις μέσω των κρουστών, ενώ παράλληλα φλερτάρουν με τον λυρισμό και την ψυχεδέλεια. Το ύφος μεταβάλλεται όλο και περισσότερο σε εφιαλτικό καθώς η ένταση υποχωρεί για να υποκύψει στη γαλήνη. Συναφές υποβλητικό κλίμα, κυρίως λόγω των drones, συναντάμε και στο ήπιο “Broken Spires at Dead Kapital”, που θα μπορούσε να θεωρηθεί ως ιντερλούδιο, αν είχε μικρότερη διάρκεια. Κατά τα λοιπά, ο πρόλογος του “Sun Is a Hole Sun Is Vapors” αποτελεί την καλύτερη εισαγωγή σε όσα ακολουθούν, έχοντας ως επίκεντρο την κιθάρα, ενώ ο επίλογος του “Grey Rubble - Green Shoots” περνά γρήγορα σε κορύφωση των εγχόρδων, αφήνοντας στο δεύτερο πολύ ήπιο μισό το βιολί να πάρει πάνω του το συναίσθημα και να καθοδηγήσει την κιθάρα, μπας και γυρίσει ο κόσμος ανάποδα κι ανάψει το σκοτάδι.

Παναγιώτης Αναστασόπουλος

Οι Godspeed You! είναι ξανά εδώ μαζί μας. Αγαπημένοι όσο ποτέ. Ιδίως εδώ στο MiC έχει υπάρξει κριτική σχεδόν για κάθε δίσκο τους από το 1997 έως και τον προηγούμενό τους το 2021, ενώ δύο δίσκοι τους φιγουράρησαν στα 50 πρώτα των Zeroes. Δεν χρειάζονται ίσως πολλά λόγια για να προλογίσει κάποιος τον τελευταίο τους δίσκο, προϊόν μιας δημιουργικής πορείας την οποία με συνέπεια ακολουθεί αυτή η κολεκτίβα από το Μόντρεαλ του Καναδά.

Οι δημιουργίες τους είναι μουσικά έπη. Δομούνται πάνω σε μικρές κυκλικές επαναλαμβανόμενες μελωδίες, οι οποίες ανελίσσονται καταλήγοντας ενίοτε σε εμβατήρια. Κιθάρες, βιολιά, τσέλο, στριγγλίζουν, εναλλάσσονται, αποσύρονται, επανέρχονται, προσθέτοντας από μια πινελιά σε ένα ηχητικό τοπίο, τόσο πλούσιο, τόσο θελκτικό, όσο ο κόσμος μας.

Είναι ο κόσμος της σύγχρονης μεγαλούπολης. Οι Godspeed You! δεν είναι folk, είναι το συγκρότημα που εξεγείρεται ενάντια στην αστική παρακμή, όπως έγραφε ο Πάνος Πανότας από τούτες εδώ τις στήλες. Γράφουμε αυτές τις γραμμές ακούγοντας το βιολί της Sophie Τrudeau να σκούζει, ενίοτε να κλαίει, ενώ οι κιθάρες του Efrim Menuck και της παρέας του αργοσέρνονται γλυκά, φθάνουν σε κορύφωση και τα τύμπανα κτυπάνε αλύπητα σημαίνοντας τι; Ίσως την ανάσταση. Δεν είναι ποπ η μουσική των Godspeed You! ακόμη και όταν στο κορυφαίο ίσως κομμάτι του τελευταίου τους δίσκου ‘Grey Rubble – Green Shoots’ ξετυλίγουν την πλέον εύπεπτη μελωδία της ιστορίας τους, στα πρώτα 3.35 λεπτά του.

Οι δίσκοι τους είναι απλές καταγραφές μιας στιγμής της μουσικής τους πορείας που παίζουν live. Οι ζωντανές τους εμφανίσεις είναι αυτές που ζουν το συγκρότημα. Διθυραμβικές κι εδώ στο MiC οι κριτικές για αυτές. Σαν τους Pink Floyd στην Πομπηία είχε πει πάλι ο Πάνος Πανότας. Υπερβολές; Μάλλον καθόλου.

Ακούστε την πρώτη εκτέλεση των τραγουδιών του τελευταίου τους δίσκου που έπαιξαν ζωντανά στο Knock Down Centre της Νέας Υόρκης στις 24/2/2024 για να πειστείτε. ‘Flowers’, ‘Flames’ και ‘Feathers’ ονομάστηκαν από τους ακροατές – θαυμαστές, με βάση ότι κυριαρχούσε στους video προτζέκτορες, την ώρα που έπαιζαν. Ητοι ‘Babies in a thundercloud’, ‘Pale Spectator takes photographs’, ‘Raindrops cast in lead’. Κάπου δε μέσα στο ‘Flames (Pale Spectator takes photographs)’ γύρω στο 16’19’’ θα ανακαλύψετε το ‘Grey Rubble’ στην κορυφαία του ίσως εκτέλεση. Θα ήθελα να βαράω το τύμπανο τη στιγμή που οι κιθάρες πιάνουν την κορυφή του έπους που μας ξεδιπλώνουν. Σπάστε τα τύμπανα, διαλύστε την παρακμή αυτής της αβίωτης πόλης.

Ο Πάνος Πανότας, όπου παραπάνω, έγραφε για τη διαδικασία της αργής εξέγερσης που ακολουθούν οι Godspeed You! Οι ίδιοι είναι πολιτικοποιημένα όντα, ο Efrim Menuck έχει δηλώσει αναρχικός. Ο τίτλος του δίσκου είναι η αναγγελία των νεκρών στη Γάζα as of 13 February 2024. Τίποτα τυχαίο. Οι Godspeed You! έχουν κηρύξει ήδη τον πόλεμο. Στα side notes του bandcamp μας ζητούν να μην παραιτηθούμε. Να διαλέξουμε πλευρά και να κρατηθούμε σε αυτή. Είμαστε μαζί τους. Κλείνουν τα side notes με μια λέξη. Αγάπη. Την έχουν. Τους την οφείλουμε. Οφείλουμε να τη δώσουμε σε όσους, όσες, όσα την αξίζουν, ανθρώπους, ζώα, φύση, μηχανές, τοπία, μουσικές.

Σήμερα παίζουν στο Floyd. Μην τους χάσετε.

Βασίλης Παπαδόπουλος