Η μαριονέτα του Μαρκές


Gabriel Garcia MarquezO νομπελίστας συγγραφέας Γκαμπριέλ Γκαρθία Μαρκές γεννήθηκε στην Κολομβία το 1928. Εργάστηκε ως αρθρογράφος σε αρκετές εφημερίδες από τις αρχές του '40 και ένθεν. Τάραξε πολλάκις τα λιμνάζοντα ύδατα της λατινοαμερικάνικης λογοτεχνίας επί συνεχείς δεκαετίες, Τα γραπτά του, μυθιστορήματα, διηγήματα, πεζά κ.α., μας ξεναγούν και εντέλει μας καθιστούν πολίτες ενός φανταστικού κόσμου, μαγικού και γοητευτικού αλλά συνάμα τρομαχτικού και ονειρικού. Ο κόσμος του Γκάμπο, ονομάζεται Μακόντο, τοποθετείται δε κάπου στην κολομβιανή ζούγκλα. Η μαγεία ξεπροβάλλει μέσα απ' το παράξενο, το αλλόκοτο και το εξωτικό, που ξάφνου γίνεται οικείο, και υπονομεύει τελικά ακόμα και την ίδια την απτή πραγματικότητα. Τα όρια ζωής και θανάτου στροβιλίζονται στο λυκαυγές και η δύναμη της αγάπης μπορεί να εκτοξεύσει λόχμες φωτιές που ξεπηδούν απ' τις στάχτες της ψυχής.

Ακολουθεί ένα πεζοποίημα του Γκάμπο, που θεωρείται το στερνό του αντίο προς φίλους και αγαπημένους. Είναι πλέον γνωστό ότι, από το Μεξικό όπου ζει τα τελευταία χρόνια, δίνει την έσχατη των μαχών, πάσχων από καρκίνο των λεμφαδένων. Η πατρότητα του ποιήματος αμφισβητείται αλλά το ύφος και ο λυρισμός του ταιριάζουν απόλυτα στις περιστάσεις. Σας το προσφέρω, σε μετάφραση-απόδοση της φίλης μου, Μαρίας Καίσαρ.

Η μαριονέτα του Gabriel Garcia Marquez

Αν ο Θεός ξεχνούσε για μια στιγμή πως είμαι μια μαριονέτα από κουρελάκια και μου δώριζε ένα κομματάκι ζωής ακόμη, πιθανότατα δεν θα έλεγα όλα όσα σκέφτομαι, θα σκεφτόμουν όμως οριστικά όλα όσα λέω.

Θα μετρούσα τα πράγματα, όχι για αυτό που αξίζουν, αλλά μόνο για αυτό που σημαίνουν. Θα κοιμόμουν λίγο, θα ονειρευόμουν περισσότερο, γιατί καταλαβαίνω ότι κάθε λεπτό που κλείνουμε τα μάτια μας χάνουμε εξήντα δευτερόλεπτα φως.

Θα περπατούσα όταν οι άλλοι σταματούν, θα ξυπνούσα όταν οι άλλοι κοιμούνται. Θα άκουγα όταν οι άλλοι μιλούν. Και πόσο θα απολάμβανα ένα καλό παγωτό σοκολάτα!

Αν ο Θεός μου χάριζε ένα κομματάκι ζωής, θα ντυνόμουν απλά, θα ξάπλωνα μπρούμυτα στον ήλιο έχοντας ακάλυπτο όχι μόνο το σώμα μου, αλλά και την ψυχή μου.

Θεέ μου, αν είχα καρδιά, θα έγραφα το μίσος μου στον πάγο και θα περίμενα να βγει ο ήλιος να τον λιώσει. Πάνω στα αστέρια θα ζωγράφιζα ένα ποίημα του Benedetti με ένα όνειρο του Βαν Γκογκ, και ένα τραγούδι του Serrat θα ήταν η σερενάτα που θα πρόσφερα στην σελήνη.

Θα πότιζα με τα δάκρυά μου τα τριαντάφυλλα, για να νιώσω τον πόνο των αγκαθιών τους και το κατακόκκινο φιλί των πετάλων τους... Θεέ μου, αν είχα ένα κομματάκι ζωής... Δεν θα άφηνα να περνάει ούτε μια στιγμή χωρίς να λέω στον κόσμο τί αγαπώ, ότι τον αγαπώ.

Θα προσπαθούσα να πείσω κάθε γυναίκα και κάθε άντρα ότι είναι οι ευνοούμενοί μου και θα ζούσα όντας ερωτευμένος με τον έρωτα. Στους άντρες θα έδειχνα πόσο λάθος κάνουν που σκέφτονται να σταματήσουν να ερωτεύονται όταν γερνούν, και δεν ξέρουν ότι γερνούν μόνο όταν δεν είναι ερωτευμένοι.

Σε ένα παιδί θα έδινα φτερά, αλλά θα το άφηνα να μάθει μόνο του να πετά. Στους γέρους θα δίδασκα ότι ο θάνατος δεν φτάνει με το γήρας, αλλά με την λησμονιά.


Dont worry about meΤέτοια πράγματα έμαθα από εσάς τους ανθρώπους... Έμαθα ότι όλος ο κόσμος θέλει να ζει στην κορυφή του βουνού, χωρίς να ξέρει ότι η αληθινή ευτυχία βρίσκεται στον τρόπο που κατεβαίνεις μιαν απόκρημνη κατηφοριά.

Έμαθα ότι όταν ένα νεογέννητο σφίγγει για πρώτη φορά με την μικρούλα του γροθιά το δάχτυλο του πατέρα του, τον έχει αιχμαλωτίσει για πάντα.

Έμαθα ότι η μόνη περίπτωση που ο άνθρωπος έχει δικαίωμα να κοιτάει τον συνάνθρωπό του προς τα κάτω, είναι όταν πρέπει να τον βοηθήσει να σηκωθεί. Είναι τόσα τα πράγματα που μπόρεσα να μάθω από εσάς, αλλά που τελικά δεν θα μπορέσουν να μου χρησιμεύσουν, γιατί όταν θα με προφυλάσσουν μέσα από αυτή τη βαλίτσα, εγώ δυστυχώς θα έχω πεθάνει.

Παραπομπές
Η ισπανική - πρωτότυπη - μαριονέτα
Και μια αγγλική μαριονέτα
Σύντομο βιογραφικό
Αφιερωμένη εξαιρετικά
Από το διαδικτυακό αρχείο των βραβείων νόμπελ
Macondo, η χώρα του Μαρκές
Ο ποταμός της ζωής μας

Υ.Γ. Ισαβέλλα σ'ευχαριστώ πολύ για το έναυσμα.