Firewater

Tod A: Αυτοεξόριστος, πολίτης του κόσμου, πρεσβευτής

Στην ίδια σελίδα περνάμε απ'το ρεμπέτικο στο κυπριακό, απ'την Ινδονησία στους Birthday Party, απ'την αυτοεξορία στο Bollywood. Των Γιάννη Παπαϊωάννου - Γιάννη Πολύζου


Tod AΑυτοεξόριστος του rock ήδη με τους Cop Shoot Cop, όταν στις αρχές των '90s δοκίμαζε πειραματικές και industrial κατευθύνσεις, και πολύ περισσότερο στη συνέχεια με τους Firewater, όπου απ' τα μέσα της δεκαετίας ενσωματώνει μουσικές όλου του πλανήτη κι απ' τις πιο απροσδόκητες πηγές, ο Tod A (κατά κόσμον Ashley) αυτοεξορίστηκε κι από την πατρίδα του τα τελευταία χρόνια για πολιτικούς λόγους, καθώς έκανε πάντα τις δικές του επιλογές ακόμη κι όταν δεν ήταν οι προφανείς. Ιδιοσυγκρασιακός αλλά πολύ φιλικός συνάμα, στο περιθώριο της εμφάνισής του για πρώτη φορά στα μέρη μας, ο Tod απάντησε πρόθυμα και σε ερωτήσεις που τον έκαναν να αισθάνεται άβολα, ενώ δέχτηκε να μιλήσει ακόμη και για τους Cop Shoot Cop παρά τις αρχικές μας αμφιβολίες. Σίγουρα μας εξέπληξε πάντως όταν ανέλαβε και τον ρόλο του "πρεσβευτή καλής θέλησης" για την ελληνο-τουρκική φιλία.

Είναι η πρώτη φορά που έρχεσαι στην Ελλάδα, έχεις όμως πολλά στοιχεία στη μουσική σου που μοιάζουν ελληνικά, το μπουζούκι για παράδειγμα, το τσιφτετέλι στο τέλος του Electric City. Έχεις κάποια γνώμη για την ελληνική μουσική;
Δεν ξέρω πολλά για τη σύγχρονη ελληνική μουσική, αλλά μου αρέσει πολύ το ρεμπέτικο. Δυστυχώς δεν ξέρω τα ονόματα των περισσότερων απ' τους τραγουδιστές, ξέρω όμως πολλές απ' τις μελωδίες κι έχουν στ' αλήθεια απήχηση σ' εμένα. Ακόμη έχω την εντύπωση, και μ' αρέσει το γεγονός, ότι η Ελλάδα κι η Τουρκία είναι πάρα πολύ κοντά μουσικά.

Η φίλη μου είναι απ' την Τουρκία κι έτσι περνώ αρκετό καιρό εκεί, νομίζω όμως ότι είναι ζήτημα λίγου χρόνου προτού η Ελλάδα κι η Τουρκία ξαναγίνουν φιλικές μεταξύ τους, γιατί υπάρχει τόσο μεγάλη ομοιότητα, η κουζίνα μοιάζει πάρα πολύ όπως κι η μουσική.

Είναι γεγονός, πέρα απ' την πολιτική, οι δύο λαοί είναι φιλικοί μεταξύ τους.
Τελικά, όλο το ζήτημα είναι η Κύπρος.

Είναι μεγάλη ιστορία, καταλήγει όμως στην πολιτική, που ανάγκασε κι εσένα να φύγεις απ' την Αμερική. Στ' αλήθεια τελικά έφυγες επειδή επανεκλέχτηκε ο Bush;
Ναι, δεν μπορούσα να το αντέξω άλλο, θα πυροβολούσα τον εαυτό μου. Αισθάνεσαι ότι η κυβέρνηση είναι τόσο αντίθετη με τις δικές σου απόψεις, είναι η κυβέρνηση που σ' εκπροσωπεί στον κόσμο κι αυτοί πηγαίνουν και βομβαρδίζουν διάφορα μέρη και σε ντροπιάζουν, σε κάνουν να αισθάνεσαι ηλίθιος, επειδή ο πρόεδρος είναι ηλίθιος. Δεν τον ψήφισα φυσικά, τον ψήφισε όμως η μισή χώρα κι έτσι αισθανόμουν ότι δεν είμαι στ' αλήθεια αμερικανός. Αν η μισή απ' αυτή τη χώρα ψήφισε αυτόν τον τύπο τότε δεν είμαι αμερικανός, είμαι κάτι άλλο, πολίτης του κόσμου ίσως.


Tod A 2Κι έγινες ακριβώς αυτό.
Ναι, είναι πολύ ωραίο να μην έχεις χώρα. Κράτησα όμως το διαβατήριο, γιατί είναι καλό να το έχεις, ίσως μόνο το διαβατήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι καλύτερο. Δεν έχω γυρίσει πίσω όμως, δεν θέλω να ξαναγυρίσω. Ζω στην Ινδονησία εδώ και δύο χρόνια, έζησα στην Πνομ Πενχ, η φίλη μου θέλει να ξαναγυρίσουμε στην Τουρκία, μετακινούμαι πολύ.

Το Borneo είναι στην Ινδονησία.
Ναι, είναι χωρισμένο, ένα μέρος είναι στην Ινδονησία και το άλλο είναι το Brunei. Τελικά πήγα στο Borneo κι ήταν συναρπαστικό.

Δηλαδή πήγες στο Borneo αφού έγραψες το τραγούδι;
Ναι, μετά απ' το τραγούδι. Το τραγούδι αντιπροσώπευε το ακριβώς αντιδιαμετρικό σημείο του πλανήτη απ' τη Νέα Υόρκη, αντιπροσώπευε μια ιδέα, ήταν συμβολικό. Κι είναι πολύ όμορφο, με το τροπικό δάσος, θέλω να πω κόβουν πολλά δέντρα, υπάρχει το πετρέλαιο, υπάρχουν μέρη που δεν είναι ωραία, σε άλλες περιοχές όμως νομίζεις ότι γυρνάς πίσω στην εποχή των δεινοσαύρων.

Τώρα που είναι πρόεδρος ο Obama, νομίζεις ότι είναι καλύτερα, αισθάνεσαι καλύτερα να γυρίσεις πίσω;
Οπωσδήποτε ντρέπομαι λιγότερο που είμαι αμερικανός πολίτης. Δεν αισθάνομαι όμως την ανάγκη να γυρίσω πίσω στην Αμερική, περνώ πολύ καλά ταξιδεύοντας στον κόσμο. Οπωσδήποτε όμως υπάρχει περισσότερη ελπίδα. Το ζήτημα είναι ότι οι περισσότεροι αμερικανοί δεν καταλαβαίνουν, ζουν με παρωπίδες, βλέπουν τους pop stars και την τηλεόραση και δεν ενδιαφέρονται για την παγκόσμια πολιτική, δεν καταλαβαίνουν πόσα περιμένει ο κόσμος απ' αυτούς.

Πραγματικά, οι αμερικανοί δε γνωρίζουν σχεδόν καθόλου τι συμβαίνει έξω απ' τη χώρα τους.
Όχι καθόλου, έχει μεγάλη σχέση και με το εκπαιδευτικό σύστημα εκεί. Όπως και σε πολλές χώρες η κυβέρνηση αφήνει τον κόσμο αμαθή γιατί έτσι μπορεί να τους χειραγωγεί πιο εύκολα. Ξέρεις, βρήκα μεγάλη ομοιότητα ανάμεσα στην Αμερική και το Πακιστάν, υπάρχουν πολλά όπλα, αγνοούν σχεδόν τελείως ό,τι συμβαίνει στον υπόλοιπο κόσμο γιατί δεν έχουν καλό σύστημα δημόσιας εκπαίδευσης. Η Αμερική και το Πακιστάν μοιάζουν πολύ, για μένα είναι η "άγρια δύση" της Μέσης Ανατολής.

Είχες πει κάπου πως ήθελες να επισκεφτείς τα μέρη που βομβαρδίζει η Αμερική, όπως το Αφγανιστάν.
Δεν κατάφερα να φτάσω μέχρι το Αφγανιστάν, θα πάω όμως για τον επόμενο δίσκο. Είχα αρρωστήσει πολύ για ένα ολόκληρο μήνα, κι ύστερα έπρεπε να συναντήσω τη φίλη μου απ' την Τουρκία, κι ήταν σημαντικό, ο έρωτας είναι πολύ σημαντικός, θα επιστρέψω όμως. Η αρχική ιδέα μου για τον τελευταίο δίσκο ήταν να ταξιδέψω οδικά απ' το Δελχί στην Κωνσταντινούπολη, κατάφερα τη μισή περίπου διαδρομή. Έτσι για τον επόμενο δίσκο θα ξαναπιάσω αυτή τη διαδρομή ως την Κωνσταντινούπολη και θα συνεχίσω μέχρι την Ελλάδα.


Firewater 1Έχει γραφτεί ότι ξεκίνησες τους Firewater όταν ανακάλυψες ένα κουτί με παλιούς δίσκους ρωσικής, εβραϊκής κλπ μουσικής.
Ναι, τον Vladimir Vysotsky. Εκείνη την εποχή κανείς δεν έκανε punk rock με world μουσική κι έτσι ήταν μια αφετηρία για μένα. Πάντα όμως μου άρεσαν οι μουσικές απ' όλο τον κόσμο. Τότε δεν είχα ταξιδέψει πολύ, τώρα όμως, καθώς ταξιδεύω περισσότερο, παίρνω έμπνευση από παντού. Τα σύνορα καταργούνται, εννοώ πολιτισμικά, μέσω του internet, ακόμη κι αν δεν καταργούνται πολιτικά. Ζούμε σε συναρπαστική εποχή.

Απ' το ξεκίνημα των Firewater μέχρι τώρα φαίνεται να υπάρχει μια συνεπής γραμμή, σαν να ξεκίνησες ένα ταξίδι που έφτασε στην ολοκλήρωσή του με τον τελευταίο δίσκο. Φυσικά δεν το είχες σχεδιάσει έτσι.
Ολοκλήρωση ελπίζω όχι, θα 'θελα να είναι μια κορυφή και μετά μια άλλη. Όχι, ποτέ δεν υπήρξε σχέδιο, περισσότερο ήθελα να βρίσκω για τον εαυτό μου ενδιαφέροντα και προκλήσεις, με συναρπάζει να έρχομαι σε καινούργια μέρη, όπως τώρα που ήλθα στην Ελλάδα. Για μένα, είναι περισσότερο ζήτημα επικοινωνίας με τους ανθρώπους, να βγάλεις κάτι από την εμπειρία του να βρίσκεσαι εκεί, και μετά να το ενσωματώνεις στη μουσική σου.

Το Golden Hour θεωρήθηκε από αρκετούς επηρεασμένο απ' το Bollywood, μου φαίνεται όμως ότι πλησιάζει περισσότερο τη μουσική της Μέσης Ανατολής.
Στην πραγματικότητα, εμπνέομαι πάρα πολύ απ' το πρώιμο υλικό του Bollywood, ο R.D. Burman είναι εκπληκτικός συνθέτης, τον βάζω δίπλα στον Morricone κι όλους αυτούς. Μπορεί η παραγωγή να είναι υπερβολική, η μουσική όμως είναι εξαιρετική, εμπνευσμένη, κι ακόμη η υπερβολική παραγωγή μερικές φορές μου φαίνεται ψυχεδελική. Μου αρέσει το Bollywood των '60s και των '70s, όχι τόσο πολύ τώρα, αλλά εκείνη την περίοδο που βασίλευε ο R.D. Burman ήταν στ' αλήθεια καταπληκτική μουσική.

Στον προηγούμενο δίσκο, Songs We Should Have Written έβαλες προφανώς τα τραγούδια που σε επηρέασαν. Ένα τραγούδι του Tom Waits ήταν αναμενόμενο, με βάση όμως το παρελθόν σου περιμέναμε και κάποιο τραγούδι των Birthday Party.
Ναι, ήμουν μεγάλος fan των Birthday Party και του Nick Cave, μου φαίνεται όμως δύσκολο. Δεν μπορείς να το κάνεις πιο ακραίο, κάτι θα χάσει, είναι αδύνατο να διασκευάσεις αυτά τα τραγούδια, θα φαίνεται αστείο. Οπωσδήποτε όμως εμπνέομαι ακόμη απ' τους Birthday Party.

Νομίζω ότι οι Cop Shoot Cop ήταν ίσως οι μοναδικοί στα τέλη των '80s που ήταν πραγματικά επηρεασμένοι απ' τους Birthday Party.
Ταυτίζομαι οπωσδήποτε μ' αυτό το jazzy groove που είχαν, ήταν όμως πολύ επιθετικό, κανείς δεν το είχε κάνει αυτό μέχρι τότε, δε χρειαζόταν να είναι 4/4, ήταν ανοιχτό, jazzy και θορυβώδες, κι αυτή η πλευρά του ήταν που με ενέπνευσε.

Συνέντευξη Tod A. μέρος δεύτερο

[φωτογραφίες - Άκης Καλλόπουλος]

Γιάννης Παπαϊωάννου - Γιάννης Πολύζος